İŞÇİ HAKLARI..( YASAL )

KIDEM TAZMİNATINI NASIL HAK EDERİM?

1-Kıdem tazminatı hak edebilmek için iş yerinde deneme süresi dahil toplam 1 yıl çalışmış olmanız lazım.

2-Bir çalışan askerlik görevini yerine getirmek için iş yerinden ayrılırsa kıdem tazminatını talep edebilir.

3-Kadın çalışan evlendiği yıl içerisinde işyerinden ayrılırsa kıdem tazminatını telep edebilir

4-Bir çalışan 15 yıl içerisinde toplam da 10 yıl 3600 gün ssk primi varsa sgk’dan aldığı yazı ile kıdem tazminatı talep edebilir.

5-Bir çalışan işin niteliği olarak sağlık sebebi var ise

a. Saglik Sebepleri isçi, is sözlesmesinin konusu olan isin yapilmasi isin niteliginden dogan bir sebeple isçinin sagligi veya yasayisi için tehlikeli olursa is akdinin derhal feshetme hakkina sahiptir.

b. Ahlak Ve Iyi Niyet Kurallarina Uymayan Haller Ve Benzerleri

c. Zorlayici Sebepler

Isçinin çalistigi isyerinde bir haftadan fazla süre ile isin durmasini gerektirecek zorlayici sebepler ortaya çikarsa isçi hizmet akdini feshetme hakkina sahip olacaktir. Deprem, yangin, isyerine hükümetçe el konulmasi gibi olaylar zorlayici sebeplere örnek gösterilebilir ve durumlarda kıdem tazminatını talep edebilir.

KIDEM TAZMİNATIMI NASIL HESAPLARIM?

Kıdem Tazminatı bürüt maaş üzerinden hesaplanır ve 1 yıla 30 günlük ücret düşer.

1 YIL 11 AY ÇALIŞTIĞIM İŞYERİNDE 1 YILLIKMI KIDEM TAZMİNATI ALIRIM?

Çalışan 1 yılı dolduktan sonra kıdemi 1 yıldan sonra aylık baz alınarak ödenir burada çalışan 1 yıl 11 aylık kıdem tazminatı alır.

İŞ SÖZLEŞMEMİ HANGİ HALLERDE TEK TARAFLI FESİH EDİP KIDEM TAZMİNATI TELEP EDEBİLİRİM?

İşveren mevcut yasalara göre çalışanın  hak edişini vermiyorsa çalışan burada iş sözleşmesini tek taraflı fesih edip kıdem  tazminatı talep edebilir.

İŞYERİNDE DENEME SÜREM KAÇ AYDIR?

Deneme süresi işe başladıktan sonra 2 aydır

İHBAR SÜREM NE KADARDIR?

       MADDE 17. - Belirsiz süreli iş sözleşmelerinin feshinden önce durumun diğer tarafa bildirilmesi gerekir.

İş sözleşmeleri;

a) İşi altı aydan az sürmüş olan işçi için bildirimin diğer tarafa yapılmasından başlayarak iki hafta sonra

b) İşi altı aydan birbuçuk yıla kadar sürmüş olan işçi için bildirimin diğer tarafa yapılmasından başlayarak dört hafta sonra

c) İşi birbuçuk yıldan üç yıla kadar sürmüş olan işçi için bildirimin diğer tarafa yapılmasından başlayarak altı hafta sonra

d) İşi üç yıldan fazla sürmüş işçi için bildirim yapılmasından başlayarak sekiz hafta sonra

SSK PİRİMLERİMLERİNDE  YAPILAN GİRDİ ÇIKTILAR KDEM VE YILLIK İZİN HAKKIMI ÖLDÜRÜRMÜ?

SSK pirimlerinde yapılan girdi çıktılar kıdem ve yıllık izin haklarını öldürmez

HAKSIZ ŞEKİLDE İŞTEN ÇIKARILIRSAM NE YAPMAYALIM?

Haksız şekilde işten çıkarıldıysanız  şirket geneli 30 çalışan var ise ve bu işyerinde 6 aylık çalışma süreniz varsa iş mahkemesine başvurup işe iade davası açabilirsiniz

FAZLA MESAİMİ NASIL HESAPLARIM?

Her bir saat fazla çalışma için verilecek ücret normal çalışma brüt ücretinin saat başına düşen miktarının yüzde elli yükseltilmesi suretiyle ödenmesi gereklidir. Örneğin, brüt saat ücreti 10 TL olan bir işçinin ay içinde 5 saat fazla çalışma yapması halinde normal ücretine ilave olarak 5 x 15 TL üzerinden 75 TL fazla çalışma ücreti alması gereklidir.

MAAŞ BODROSU VERİLMESİ MECBURİMİDİR?

Çalışan işçiye her ay düzenli ücret pusulası vermek zorundadır

YILLIK İZİNE AYRILMADAN ÖNCE AVANS ALABİLİRMİYİM?

İşveren çalışanına yıllık izine çıkmadan önce yıllık izin tutarındaki ücreti avanas olarak peşin vermek zorundadır

YILLIK İZİNDE YOL İZİNİ ALABİLİRMİYİM?

Çalışan yıllık izinini bulunmuş olduğu ilin dılında geçirmek isterse ve çalışan bunu ispat edebilir işverene sunarsa işveren çalışana 4 günlük ücretsiz yol izni vermek zorundadır.

YILIK İZİNİMDEN FERAGAT EDEBİLİRMİYİM KARŞILIĞINDA ÜCRET ALABİLİRMİYİM?

Yıllık izin hakkı bir dinlenme iznidir. Bir yıl boyunca çalışıp izne hak kazanan işçinin bu hakkını kullanması ruh ve sağlık durumu açısından önem taşır.

Yıllık ücretli izin hakkından vazgeçilemez ve tek taraflı olarak feragat edilemez.

İSTİFA ETSEM KULLANMADIĞIM İZİN HAKLARIM ÖLÜRMÜ?

İstifa etseniz dahi kullanmadığınız yıllık izin haklarınız var ise haklarınız ölmez ücretini talep edebilirsiniz

FAZLA MESAİ YAPMA ZORUNLULUĞUM VARMIDIR?

İşçilerin fazla çalışmaya muvafakat etmeleri gereklidir. Fazla çalışma ve fazla sürelerle çalışma yaptırmak için işçinin yazılı onayının alınması gerekir. Zorunlu nedenlerle veya olağanüstü durumlarda yapılan fazla çalışma ve fazla sürelerle çalışma için bu onay aranmaz.
Fazla çalışma ihtiyacı olan işverence bu onay her yıl başında işçilerden yazılı olarak alınır ve işçi özlük dosyasında saklanır

İŞ GÜVENCESİ KİMLERİ KAPSAR?

İşyerinde 6 aydan az kıdemi olan işçiler, 30'dan az işçi çalıştıran işyerlerinde çalışanlar, belirli süreli iş sözleşmesine tabi çalışan işçiler ile işveren vekilleri iş güvencesi kapsamı dışındadır. Bu durumdaki işçilerin iş sözleşmesi işveren tarafından kötü niyetle feshedilmiş ise, işçiye 4857 sayılı İş Kanunu'nda belirtilen bildirim süresinin 3 katı tutarında tazminat ödenir.

HAKSIZ İŞTEN ÇIKARILIRSAM KAÇ GÜN İÇİNDE MAHKEMEYE BAŞVURMALIYIM?

İş sözleşmesi feshedilen işçi fesih tarihi itibariyle 30 günlük süre içinde iş mahkemesine başvurmalıdır. Süre aşımı durumunda, feshin geçerli olduğu sonucu doğacaktır.

MAZERETSİZ İŞE GELMESEM İŞTEN ÇIKARILIRMIYIM?

4857 sayılı İş Kanunu 25. Madde II fıkra; iş sözleşmesinin işveren tarafından bildirim süresi verilmeksizin ve tazminat ödenmeksizin feshine ilişkin esasları düzenlenmektedir. İlgili fıkranın G bendi gereğince, işçinin işverenden izin almaksızın veya haklı bir neden olmaksızın ardı ardına 2 gün, aynı ay içinde tatil günlerini takip eden 2 gün veya aynı ay içinde 3 gün işe devamsızlık yapması iş sözleşmesinin tazminatsız ve bildirimsiz feshine yol açabilecektir.

Düzenlemeyi içeren bendin tam metni aşağıdaki gibidir.

g) İşçinin işverenden izin almaksızın veya haklı bir sebebe dayanmaksızın ardı ardına iki işgünü veya bir ay içinde iki defa herhangi bir tatil gününden sonraki iş günü, yahut bir ayda üç işgünü işine devam etmemesi.

İŞSİZLİK MAAŞINDAN NASIL YARARLANIRIM?

İşsizlik sigortasına ilişkin esaslar, "4447" sayılı Kanun'la belirlenmektedir. Buna göre herhangi bir sigortalının işsizlik ödeneğinden yararlanabilmesi için öncelikle iş sözleşmesinin işçinin kusrundan veya kendi isteğinden kaynaklanmayan bir nedenle feshi gerekmektedir.

Ayrıca; işsizlik ödeneğinden yararlanmak isteyen sigortalının işten ayrılma tarihinden önceki "3" yılda en az "600"gün ve son "120" günde eksiksiz olarak işsizlik sigortası primi ödemiş olması gerekmektedir. Bu koşulları sağlayan sigortalı, işten ayrılma tarihinden itibaren İş Kurumu'na yazılı başvuruda bulunarak işsizlik ödeneğinden yararlanabilecektir.

İŞVEREN BANA YOL YEMEK ,ÜCRETİ VERMEK ZORUNDAMIDIR?

Yasal düzenlemeler açısından işverenlere bu noktada getirilmiş bir zorunluluk bulunmamaktadır. İş sözleşmesinde böylesi bir hak düzenlenmiyorsa işveren, çalışanlara bu ödemeleri yapmakla yükümlüdür. Öte yandan; iş sözleşmesi hükümleri veya işyeri uygulamaları ile bu ödemelerin yapılır duruma gelmiş olması, işçiler için yasal hak niteliği kazanmasına yol açacaktır. Bu uygulamalara son vermek isteyen işveren çalışanlara yazılı bildirimde bulunmak ve yazılı olarak onaylarını almak durumundadır.

DOĞUM YAPTIM NE KADAR İZİN ALABİLİRİM?

Kadın işçilerin hamileliği ve doğum yapmaları halinde dikkate alınması gereken esaslar 4857 sayılı İş Kanunu 74. madde ile belirlenmektedir.

Bu kapsamda; kadın işçinin doğumdan önce 8 ve doğumdan sonra 8 hafta olmak üzere toplam 16 hafta izin hakkı bulunmakta, bu süre boyunca Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası hükümleri uyarınca geçici iş göremezlik ödeneği verilmektedir. Bu sürenin bitiminde yazılı olarak istekte bulunan kadın işçiye, 6 aya kadar ücretsiz izin verilebilmektedir.

MESAİ SAATLERİ HARİCİ İZİN GÜNÜMDE BAŞKA BİR İŞTE ÇALIŞIRSAM İŞTEN ÇIKARTILIRMIYIM?

İşveren işçi ilişkileri, yasa ile belirlenen esaslar çerçevesinde iş sözleşmelerinde düzenlenmektedir. Bu kapsamda; işin niteliği, görev tanımları, çalışma süre ve koşulları, işçiye ödenecek ücret ve diğer esaslar iş sözleşmesinde saptanmaktadır. Genel bakımdan işveren ile işçi arasındaki ilişki, bağımlılık esasına dayalı bir iş ilişkisi olarak değerlendirilmektedir. Bu açıdan işçinin bir başka işte çalışması konusunda işvereninin onayı esastır.

Bununla birlikte, iş sözleşmesinde konuya yönelik bağlayıcı özel bir düzenleme yapılmış olması halinde ilgili iş sözleşmesi hükmü geçerli olacaktır.

RESMİ TATİL GÜNLERİNDE NE KADAR ÜCRET ALMALIYIM?

Ulusal bayram ve genel tatil günlerinin ücretleri, herhangi bir çalışma karşılığı olmaksızın işveren tarafından işçiye ödenmektedir. Böylesi günlerde çalışan işçi, çalıştığı her bir gün için 1 günlük ücretine fazla çalışma karşılığı olarak hak kazanacaktır. Bu tutar ve oranlar alt sınırları oluşturmakta, iş sözleşmeleri ile bu sınırların altında olmamak koşulu ile farklı ücretlendirmeler düzenlenebilmektedir.

İŞE DEVAMLI GEÇ KALDIĞIM ZAMAN İŞTEN ÇIKARTILIRMIYIM?

İşçinin işe geç gelmesi sikça tekrarlanan bir durum oldugunda, bu konuda uyarilmasi ve savunmasinin alinmasi mümkündür. Uyariya ragmen durumun degişmemesi halinde, 4857 sayili Iş Kanunu'nun 18.maddesinde yer alan, işçinin davranişlarindan kaynaklanan nedenler bölümüne dayanarak, işçinin haklarini ödeyerek iş sözleşmesi fesih edilebilir.

ÖZEL GÜVENLİK KİMLİĞİNİ YENİLEMEK İÇİN NE ZAMAN BAŞVURMALIYIM?

Özel güvenlk kimliğini yenilmek için en az altı ay önceden başvurmanız lazım

HERHANGİ BİR SAVUNMAM ALINAMADAN  HAKKIMDA TUTULAN TUTANAK GEÇERLİMİDİR?

Çalışananın savunması alınmadan tutulan tutanak geçersiz sayılır.

SÜREKLİ DEĞİŞEN FİRMALARDA KIDEM VE YILLIK İZİN HAKLARIMIZ ÖLÜRMÜ?
Hayır ölmez ihaleyi kaybeden şirkete karşı ortada herhangi fesih istifa ve ibraname yok ise haklar ihaleyi alan şirkete devr olur burada asıl işverende sorumludur.

ASIL İŞVERENLE HUKUKİ BOYUTUMUZ NASILDIR?

Asıl işverenler, alt işverenler tarafından işçilerin  4857 Yasa yönünden ücret ve tazminatlarının ödenip ödenmediği, işçi sağlığı ve iş güvenliği tedbirlerinin alınıp alınmadığı, 506 sayılı Yasa yönünden kuruma gerekli bildirimlerin yapılarak prim vb. ödemelerin yapılıp yapılmadığı bu hususlar da gerekli dikkat ve özenin gösterilip gösterilmediğinin araştırılarak kontrol yetkilerini aksatmadan kullanmaları gerekmektedir.

ASGARİ GEÇİM İNDİRİMİM ÖDENMİYOR BUNUN İDARİ PARA CEZASI NE KADARDIR?

İş Kanunu da, işçinin ücretinin Ödenmemesiveya eksik ödenmesi halinde ceza öngörmüştür. İşçinin ücretini ödemeyen veya eksik ödeyen işverene bu durumdaki her işçi ve her ay için 179 YTL para cezası uygulanacaktır. Diğer ifadeyle Asgari Geçim İndirimini işçiye ödemeyen işverene de bu ceza uygulanacaktır.

İŞVEREN BENİ ÜCRETSİZ İZİNE ÇIKARMAK İSTİYOR KABUL ETMESEM HAKLARIM ÖLÜRMÜ?

İşçinin ücretsiz izine çıkmayı kabul etmemesi halinde işverenin kıdem tazminatı ödeme yükümlülüğü doğar haklarınız burada ölmez

İŞVERENİN BAŞKA BİR İŞYERİNE TRANSFER EDİLDİM BUNUN YASAL OLMASI NASIL OLMALIDIR?

İşçi elbette ki iş sözleşmesinde verdiği bir onaya (yetkiye) uymak zorundadır. Ancak ortada işverenin bu değişikliği kötü niyetle yapmak istediği iddiası varsa aksini kanıtlamak ve bu değişikliğin objektif nedenlere dayandığını kanıtlamak işverene düşecektir. Aksi halde işçi bu değişiklik talebine uymayabilir ve gereğinde İş kanunu 24.madde çerçevesinde haklı nedenle fesih hakkını kullanabilir.

İŞE BAŞLARKEN MECBURİ PEŞİN İBRANAME İMZALADIM BU GEÇERLİMİDİR?

Yargıtay iş ilişkisinin devamı sırasında alınanibranameleri muteber görmemiştir. Çünkü işçi bu dönemde tamamen işverene bağımlıdır Bu yüzden işçi ilişkisinin devamını sağlamak için iradesi dışında ibra sözleşmesi imzalamaya yönelmiş sayılmaktadır bu yüzden alınan peşin ibraname geçersiz sayılır ve işci çalışır durumdayken  özlük dosyasına konulmasının idari para cezası vardır.

 

Av.ENGİN ÖZOĞUL

Yorum Yaz
Arkadaşların Burada !
Arkadaşların Burada !